Ceremonia osiągnięcia dojrzałości – seijinshiki 成人式

W drugi poniedziałek stycznia wszyscy Japończycy, którzy skończyli 20 lat (a dokładniej ー ci, których 20. urodziny wypadały po 2 kwietnia roku ubiegłego lub odbędą się przed 1 kwietnia bieżącego roku) obchodzą ceremonię osiągnięcia dojrzałości (成人式, seijinshiki). W tym zatem roku uroczystość przypada na 13 stycznia. Tzw. seijin no hi (成人の日), czyli dzień dorosłości, jest dniem ustawowo wolnym od pracy. Został ustanowiony w roku 1948 i przez pierwsze 52 lata było to święto stałe, celebrowane 15 stycznia. Od 2000 roku wypada ono w drugi poniedziałek stycznia. Tego dnia każdy 20-letni Japończyk wchodzi w świat dorosłych i od tego momentu staje się pełnoprawnym obywatelem, który może legalnie kupować alkohol i papierosy. […]

Noworoczne ozdoby – hagoita 羽子板

Grudzień to bardzo intensywny czas w Japonii. Podczas tego miesiąca wszyscy przygotowują się do obchodów największych w Japonii świąt, czyli Nowego Roku — Oshōgatsu お正月. Hagoita-Ichi (羽子板市) to kolejne zimowe wydarzenie, które można podziwiać w Tokio w dzielnicy Asakusa w dniach 16-19 grudnia. Jest to jarmark ozdobnych wioseł hagoita 羽子板. Są to prostokątne drewniane małe wiosełka lub paletki, pochodzące z Japonii, służące współcześnie celom ozdobnym. Ozdabia się nimi mieszkanie zwykle w połowie grudnia, a chowa około 15 stycznia. Hagoita są często malowane, zwykle z lakierem, z symbolami pomyślności. Tradycja ta pochodzi z XVII wieku, kiedy to hagoita były wręczane w prezencie dziewczynkom i miały za zadanie symbolicznie „odbijać” złe moce. Rzemiosła dekoracyjne […]

Festiwal Oeshiki(お会式) i 10 tysięcy świateł

Oeshiki(お会式) jest to buddyjski festiwal upamiętniający rocznicę śmierci Nichirena(日蓮)- czczonego, buddyjskiego nauczyciela, który żył w okresie Kamakura aż  730 lat temu. Mimo, iż festiwal jest obchodzony w całej Japonii, uroczystość odbędzie się w świątyni Ikegami Honmonji(池上本門寺) jako, że jest to miejsce najbardziej godne uwagi, a zarazem miejsce, w którym zmarł Nichiren. Co właściwie jest świętowane? Śmierć nauczyciela? Raczej jego wieczne życie w jedności, jedności ze światem. Zgodnie z zapisami uczniów Nichirena w momencie gdy ich nauczyciel umarł, ziemia się zatrzęsła, a w ogrodach zakwitły wiśnie, mimo że nie był to na nie sezon. Trzęsienie ziemi miało symbolizować fizyczne odejście mistrza, zaś kwitnięcie drzew przypominać o wiecznej i niezmiennej obecności jego […]

Dzień Szacunku dla Starszych (敬老の日) i starzejące się społeczeństwo Japonii

Dzień Szacunku dla Starszych (敬老の日 Keirō-no hi) powstał z inicjatywy japońskiego rządu w 1966 roku jako święto narodowe. Do 2002 roku dzień ten obchodzono 15 września. Jednak od roku 2003 jest to trzeci poniedziałek września. W zeszłm roku był to 17 września, zaś w tym święto przypada na 16 września. W przyszłym roku będzie to 21 września. Z korzeniami Dnia Szacunku dla Starszych wiąże się specjalna legenda. Młody leśnik miał starszego, schorowanego ojca. I ten ojciec marzył o tym, by napić się dobrej sake. Niestety, jego syn był bardzo biedny i nie było go stać choćby i na szklaneczkę trunku. Zmartwiony leśnik przemierzał leśne okolice szukając sposobu na uradowanie swojego […]

Jak skorzystać z łaźni publicznej sentō 銭湯? Przewodnik krok po kroku

Podczas pobytu w Japonii warto zaznajomić się z każdym nowym dla nas aspektem tej kultury. Jedną z nich jest tradycja publicznych łaźni zwanych sentō 銭湯. Ich tradycja sięga zamierzchłych czasów, kiedy w mieszkaniach nie było łazienek z wannami ani pryszniców, więc aby umyć się i zrelaksować w ciepłej wodzie, a przy okazji spotkać się i porozmawiać z innymi ludźmi. Dziś pełnią podobne funkcje – mimo że w większości japońskich domów znajduje się chociaż malutka wanna, o wiele bardziej komfortowo jest móc rozciągnąć nogi w dużym basenie z ciepłą woda. Dla wielu turystów i obcokrajowców pierwsza wizyta w sentō może być dość stresująca. Dla wszystkich ciekawych, co właściwie robi się w sentō i dlaczego […]

Jak zachować się w japońskiej świątyni?

W Japonii występują głównie dwa rodzaje przybytków religijnych: świątynie buddyjskie (w nazwie posiadają człon –tera [-dera], –ji, jap. 寺) oraz chramy shintoistyczne (ich nazwy zawierają element –jinja 神社, –sha 社, –jingū 神宮, –gū 宮, –taisha 大社). Całkowicie różnią się one od siebie nie tylko stosowanymi stylami architektonicznymi i układem przestrzennym na terenie założeń świątynnych, ale także sposobem oddawania kultu. Poniżej przygotowaliśmy opis, jak powinna wyglądać wizyta w świątyni (chramie) shintoistycznym. Oczyszczanie w temizuya Rodzima religia shintō (dosł. droga bóstw) opiera się na koncepcji czystości rytualnej i zbrukania (kegare), dlatego po przejściu przez bramę torii, która wyznacza symboliczną granicę pomiędzy strefą sacrum i profanum, należy dokonać oczyszczenia poprzez umycie dłoni i przepłukanie ust w przeznaczonym do […]

Gotówka Genkin 現金 – najpopularniejsza forma płatności w Japonii

Większość z nas jest przyzwyczajona do płacenia kartą kredytową, debetową lub telefonem. Coraz rzadziej nosimy gotówkę ze sobą i żyjemy zgodnie z hasłem „Polska bezgotówkowa”. Jednak w Japonii przekonacie się, że system płatności w dużej mierze polega na gotówce. Gospodarka Japonii jest skoncentrowana na środkach pieniężnych, a wiele zakładów nie akceptuje kart kredytowych. Duże firmy w wielkich miastach dostosowały się do systemów kredytowych, ale małe sklepy nadal preferują gotówkę. Podobną sytuację widzimy przy zakupie biletu na transport publiczny. Za bilety na pociąg lub autobus płacisz gotówką. Ludzie często płacą kartą „miejską”, na której umieszczają pieniądze, ale nie wszedzie jednak można nią zapłacić. Trzeba również pamiętać, że niektórzy taksówkarze przyjmują tylko […]

Seifuku 制服- japońskie mundurki szkolne

Japonia wprowadziła mundurki szkolne pod koniec XIX wieku. Obecnie mundurki szkolne są powszechne w publicznych i prywatnych systemach szkolnych. Są one również używane na niektórych kobiecych uniwersytetach. W większości szkół podstawowych uczniowie nie muszą nosić mundurków do szkoły. Tam, gdzie są one wymagane, wielu chłopców nosi białe koszule, krótkie spodnie i czapki. Młodzi chłopcy często ubierają się bardziej formalnie do zdjęci klasowych niż w inne dni roku szkolnego. Dziewczęce mundurki mogą zawierać szarą plisowaną spódnicę i białą bluzkę. Czasami strój marynarza jest używany dla dziewcząt. Jednolite kody mogą się różnić w zależności od sezonu, aby pracować z otoczeniem i okazją. Często chłopcy i dziewczęta noszą jaskrawo kolorowe czapki, aby zapobiec […]

System edukacji w Japonii

W Japonii edukacja jest obowiązkowa z grubsza od 6 do 15 roku życia. Rok szkolny rozpoczyna się w kwietniu, więc prawie wszystkie dzieci, które ukończyły 6 lat do 1 kwietnia każdego roku, uczęszczają do szkoły podstawowej. Po ukończeniu sześciu lat kształcenia podstawowego w szkole podstawowej przechodzą do gimnazjum, w którym uczą się trzy lata przed ukończeniem szkoły. Obowiązkowa edukacja w Japonii kończy się na gimnazjum. Nie ma egzaminów wstępnych ani opłat za naukę w publicznych szkołach podstawowych i gimnazjach, a podręczniki są rozdawane bezpłatnie. Główne wydatki rodziców lub opiekunów to mundurki, materiały dodatkowe, opłaty za lunch i opłaty za wycieczki szkolne. Wiele prywatnych szkół podstawowych i gimnazjów oferuje jednak większe […]

Shunbun no hi 春分の日 – Święto równonocy wiosennej

Shunbun no hi 春分の日 jest to święto państwowe w Japonii, które ma miejsce w dniu równonocy wiosennej czasu japońskiego (równonoc wiosenna może wystąpić w różnych terminach w różnych strefach czasowych). Zwykle ma ono miejsce 20 lub 21 marca. Data święta nie jest oficjalnie ogłoszona do lutego poprzedniego roku, ze względu na potrzebę ostatnich pomiarów astronomicznych. Shunbun no Hi to święto świętujące wiosenną równonoc. Jest to część siedmiodniowego okresu festiwalu o nazwie Haru no Higan 春の彼岸 (chwalenie wiosny oraz docenianie istot żyjących). Jest to jeden z dwóch punktów w ciągu roku, drugi to jesień, gdzie światło dzienne i nocne są tej samej długości i jest oficjalną zmianą pór roku. Ze względu […]

Pałeczkowe Tabu – czyli pałeczkowy savoir vivre

W Japoni podczas jedzenia nie trudno popełnić faux pas. Wiąże się to często z licznymi zakazami dotyczącymi posługiwania się pałeczkami. Czego nie można robić podczas jedzenia pałeczkami: Tate-bashi (立て箸) – Pałeczki nigdy nie powinny być ustawiane pionowo na ryżu, ponieważ przypomina to obrządek na ceremoniach pogrzebowych w Japonii. Utsushi-bashi/ Hiroi-bashi ( 移し箸/拾い箸 ) – Nigdy nie dziel się jedzeniem, przechodząc od pałeczek do pałeczek, ponieważ przypomina to zwyczaj na japońskich pogrzebach, kiedy kremowane kości są ceremonialnie przenoszone do urny. To prawdopodobnie największe tabu przy japońskim stole. Sashi-bashi (刺し箸) – Nie przebijaj jedzenia jedną lub obiema pałeczkami, aby go podnieść. Mayoi-bashi (迷い箸) – Nie wędruj pałeczkami wokół talerzy zastanawiają się, co […]

Japoński Dzień Kobiet – White Day ホワイト・デー

Japońskie Walentynki to właściwie nie święto zakochanych, a święto mężczyzn. Zostają oni obsypywani czekoladkami od swoich współpracownic, koleżanek, żeńskiej części rodziny, nie wspominając już o ukochanych. Japonki co roku w lutym wydają ogromne sumy na czekoladki, które powinny wręczyć nie tylko z miłości, ale też obowiązku i koleżeństwa. Na szczęście dokładnie miesiąc później, 14 marca, panowie mają okazję się zrewanżować podczas White Day ホワイト・デー, czyli „białego dnia”. Święto to jest dość nowym „wynalazkiem”, ponieważ zostało wymyślone przez Ogólnokrajową Spółdzielnię Przemysłu Cukierniczego (全国飴菓子工業協同組合) w 1978 roku i dzisiaj jest obchodzone nie tylko w Japonii, ale również w Korei Południowej, Chinach, na Tajwanie i Hongkongu. W ciągu lat ten „dzień odwdzięczania się za […]