Czym jest miyamairi 宮参り?

Miyamairi (jap. 宮参り), to dosłownie „wizyta w świątyni”. Jest to swego rodzaju rytuał przejścia dla japońskich noworodków. Choć brzmi to nieco groźnie, jest to po prostu pierwsza wizyta dziecka w świątyni. Miyamairi najczęściej odbywa się ok. 31 dnia życia chłopca i ok. 32 dnia życia dziewczynki. Najbardziej znane świątynie potrafią wykonać setki miyamairi w zaledwie jeden tydzień. Warto wspomnieć, że uroczystość taka odbywa się głównie w weekendy, a jej cena to od 5 do 10 tys. jenów. Rodzice i dziadkowie pojawiają się z niemowlakiem przed ołtarzem. Kapłan odmawia modlitwę w intencji dziecka (za jego zdrowie i szczęście). Pod koniec ceremonii każdy z obecnych bierze łyk sake z czerwonego, drewnianego kubka. Czasem […]

Mitologia japońska – cz. II – bogini Amaterasu

W drugiej części artykułu poświęconego mitologii poznamy bliżej historię bogini Amaterasu , która sprawuje władzę nad światem. Amaterasu  (jap. 天照 Świecąca na niebie), Amaterasu Ōmikami (jap. 天照大神, 天照大御神 Wielki i Święty Duch Świecący na Niebie) – japońska bogini słońca, narodzona z lewego oka boga Izanagiego i wyznaczona przez niego do panowania na Wysokiej Równinie Niebios, główne bóstwo shintō. Pierwsze wzmianki o Amaterasu pojawiają się w dwóch najstarszych japońskich kronikach – Kojiki (ok. 712 r.) i Nihon Shoki (ok. 720 r.).  Amaterasu, siostra władcy oceanu  i boga burz Susanoo oraz boga księżyca Tsukuyomi, zesłała na ziemię swojego wnuka Ninigiego, który dał początek japońskiemu rodowi cesarskiemu. Uważana jest za dawczynię zdobyczy cywilizacji takich […]

Święto dzieci – Shichi-go-san 七五三

Shichi-go-san (jap. 七五三, dosłownie ”siedem-pięć-trzy”) jest to, jak sama nazwa wskazuje, święto dzieci w wieku trzech, pięciu i siedmiu lat. Wypada co roku 15 listopada, lecz obecnie często obchody przekładane są na weekend sąsiadujący z tą datą. Tradycja Shichi-go-san wywodzi sie z epoki Heian (794-1185), kiedy to jedynie arystokraci celebrowali rozwój i wiek swoich dzieci. Później przyjęła się wśród rodzin samurajskich. Obecną formę przybrało dopiero w epoce Meiji i stało się pierwszą okazją dla dziecka, aby założyć tradycyjny japoński stój. W tym dniu do świątyń shintoistycznych przybywają wraz z rodzicami dzieci w wieku 3 lat obojga płci, 5-letni chłopcy oraz 7 letnie dziewczynki.  Dziewczynki ubrane są w piękne kimona, niezwykle kolorowe i […]

Mitologia japońska – cz. I – stworzenie świata

W Polskich szkołach na lekcjach języka polskiego poznajemy mitologię grecką i rzymską. Mamy okazję dowiedzieć się jak wg. niej powstał świat, bogowie i ludzkość. A jak świat rodził się według mitologii japońskiej? Może nawet dostrzeżemy pewne podobieństwa. Do VI wieku n.e. w Japonii uprawiano różne kulty animistyczne. Następnie zaczął się szerzyć buddyzm, dla odróżnienia od tej nowej religii, bukkyō (, stare wierzenia nazwano shintō). Wielu Japończyków bierze dziś ślub w obrządku shintō, pogrzeby zaś odprawiane są w obrządku buddyjskim. A wszystko zaczęło się od pary prabogów japońskich (demiurgów)  którzy stworzyli świat i bogów- Izanagi (jap. イザナギ ) i Izanami (jap. イザナミ ) Izanagi i Izanami byli rodzeństwem, ósmą z kolei parą istot, które […]

Słynne zabytki Japonii – Kinkakuji 金閣寺

Jedna z najsłynniejszych atrakcji turystycznych Kioto – Kinkakuji, jest pawilonem będącym częścią buddyjskiej świątyni zwanej Rokuonji 鹿苑寺. Kinkakuji po polsku nazywana jest Świątynią Złotego Pawilonu. Pierwotnie był to teren willi Kitayama-dai należącej do męża stanu Saionji Kitsune. Ashikaga Yoshimitsu (1358-1408), trzeci shogun okresu Muromachi,  bardzo polubił tę okolicę i odkupił ją od rodziny Saionji w 1397. Zbudował swoją własną willę i nazwał ją Kitayama-den (Pałac w Północnych Górach). Ogród oraz budowle ze Złotym Pawilonem na czele miały odzwierciedlać Czystą Ziemię Buddy na tym świecie. Willa funkcjonowała także jako posiadłość dla gości, gdzie przebywały tak ważne osobistości jak cesarz Gokomatsu (1377-1433, ojciec nauczyciela Zen, Ikkyu). Podczas epoki Muromachi kwitł handel z Chinami, zapewniając […]

Shōjin ryōri(精進料理), czyli kuchnia świątynna

Wbrew obiegowym opiniom wegetarianie nie mają łatwego życia w Japonii. Jedną z najlepszych opcji żywieniowych, choć w większości przypadków niestety dość kosztowną, jest shōjin ryōri(精進料理), czyli kuchnia wegetariańska serwowana w klasztorach buddyjskich. Początki kuchni klasztornej sięgają VI wieku, kiedy sprowadzono do Japonii buddyzm, lecz jej rozkwit nastąpił w okresie Kamakura (1185-1333) wraz z rozwojem buddyzmu zen, zwłaszcza na gruncie szkoły sōtō (tzw. styl Eiheiji – Eiheiji-ryū). Buddyjski zakaz zabijania istot żywych został uwzględniony w oficjalnym prawodawstwie – pierwszy cesarski edykt w tej sprawie został ogłoszony przez cesarza Tenmu w  676 roku. Dopuszczono jedynie konsumpcję ryb i ptactwa, natomiast nie wolno było spożywać dziczyzny. Co ciekawe zakaz ten nie obejmował zajęcy, […]

Zabytki UNESCO w Japonii (dziedzictwo kulturowe)

Japonia ze swoją bogatą historią oraz pełnym szacunku podejściem jej mieszkańców do swojego dziedzictwa posiada aż 23 miejsca- obszary, które oficjalnie uznano zabytkami światowego dziedzictwa i wpisano na listę założoną przez Organizację Narodów Zjednoczonych do spraw Oświaty, Nauki i Kultury ( UNESCO). Tym razem przedstawiamy 16 zabytkowych obiektów dziedzictwa kulturowego!    Dawny ośrodek jedwabnictwa w Tomioka 富岡製糸工場 と絹産業遺産群(od 2014 r.) Jest zespół zabytkowy obejmujący miejsce hodowli jedwabników i wytwórnię jedwabiu, który powstał w 1872 r. w Prefekturze Gunma na północy zachód od Tokio. Ośrodek odegrał kluczową rolę w odnowie hodowli jedwabników i rozwoju japońskiego przemysłu jedwabniczego w ostatnim ćwierćwieczu XIX w. Góra Fuji 富士山 (od 2013 r.) Stała się znakiem rozpoznawczym Japonii i wywarła wpływ […]

Wróżby świątynne omikuji 御神籤

  W świątyniach shintoistycznych na terenie Japonii można skorzystać z usług wróżbiarskich. Oznacza to, że za niewielką opłata możemy wylosować z pudełka specjalny skrawek papieru, na którym będzie zapisana nasza wróżba na przyszłość. Spotykane są również wróżby w postaci patyczków, które wypadają z pudełka po potrząśnięciu (na patyczku jest numerek, który oznacza szufladkę, w której leży nasza wróżba), lub figurek zwierzątek, w środku których znajdują się papierki z przepowiednią. Wszystkie wróżby mają określoną treść i są napisane w języku japońskim. Jest tam dość dużo informacji, jednak generalnie najpierw zwraca się uwagę na to, czy jest to pomyślna wróżba (jap. kichi 吉) czy niepomyślna (jap. kyou 凶). Poniżej przedstawiamy opis i znaczenie […]

Symbolika roślin i zwierząt

  W kulturze japońskiej występuje mnóstwo figur, obrazów i budowli, na których pojawiają się różne zdobienia. Jednak to, jakie zwierzę czy roślina zdobi daną rzecz, nie jest wcale przypadkiem. Japonia jako kraj niezwykle uduchowiony trzyma się ściśle symboliki słów.   Symbolika roślin: Wiśnia (sakura 桜) – symbolizuje piękno, ulotność natury, a także życie samuraja. Kwiat śliwy (ume 梅) – symbolizuje długie życie, kobiecą czystość, a także zimę (to jej okres kwitnienia). Irys (shōbu 菖蒲) – symbolizuje ducha wojownika, energię i siłę. Z okazji japońskiego Dnia Dziecka rodzice przygotowują swoim pociechom kąpiel w irysach, aby zapewnić im siłę w dorosłości. Kwiat lotosu (hasu 蓮) – symbolizuje nieśmiertelność (taoizm), a także narodziny (buddyzm). Kasztan jadalny (kachiguri 勝ち栗) – ikona zwycięstwa, sukcesu. […]

Religie w Japonii

W Japonii wyznawanych jest kilka religii, choć żadna nie jest uprzywilejowana ze strony państwa. Główną religią jest buddyzm, który jest wyznawany przez 90 mln mieszkańców kraju. Chrześcijaństwo wyznaje 1,5 mln osób, muzułmanów jest ok. 100 tys. Należy jednak zaznaczyć, że wielu Japończyków nie jest przywiązanych do wyłącznie jeden religii – w zależności od okazji obchodzą obrzędy w stylu shintoistycznym lub buddyjskim. Wchodzą w związek małżeński według obrzędu shintoistycznego, zaś są chowani według obrzędu buddyjskiego. Shintoizm      Religia rdzennie japońska. Wywodzi się z wierzeń przodków. Czci bóstwa opatrznościowe, które czuwają nad domowym ogniskiem i zapewniają szczęście całej okolicy. Dogmatem shintoizmu było boskie pochodzenie rodziny cesarskiej. W XIX wieku shintoizm został podniesiony […]

Japońskie amulety omamori お守り

W przeciwieństwie do Polaków, Japończycy powszechnie uważani są za niezbyt religijny naród. W Japonii religia występuje najczęściej w postaci rozbudowanego rytuału towarzyszącego kluczowym wydarzeniom w życiu jednostki (tzw. obrzędy przejścia), a większość mieszkańców Kraju Kwitnącej Wiśni traktuje przynależność do organizacji wyznaniowych dość swobodnie, czego dowodem są badania statystyczne, które od lat niezmiennie wykazują, że na Wyspach Japońskich zamieszkuje więcej wyznawców różnych religii niż samych Japończyków. To jedynie pozorna sprzeczność – zjawisko to wynika z faktu, że większość respondentów deklaruje się jednocześnie jako wyznawcy rodzimego kultu shintō (dosł. „droga bóstw”) jak i napływowej religii – buddyzmu. Między wymienionymi wierzeniami panuje harmonia i swoisty podział funkcjonalny – domeną shintoizmu są wydarzenia pomyślne […]

2016 – rok Ognistej Małpy

Rok ten rozpocznie się 8 lutego Elementem tego roku jest Ogień, szczęśliwym kolorem Czerwony. Dlatego też określany jest jako Rok Ognistej Małpy. Pozytywne i negatywne cechy Małpy będą miały bezpośredni wpływ na wydarzenia w 2016 roku. To oznacza, że naprawdę wszystko może się zdarzyć, ponieważ małpa jest ze swej natury nieprzewidywalna. Niczego nie można być pewnym. Trzeba przyznać, że jest to zwierzę inteligentne, dowcipne i niezwykle pomysłowe. Dociekliwa i czasami irytująca Małpa, jest zwykle bardzo zadowolona z siebie. Lubi trzymać wszystko pod kontrolą, niby przypadkiem wpływając na zmiany w taki sposób, żeby toczyły się zgodnie z małpim planem. Jako, że rok symbolizuje kolor czerwony już dziś w wielu domach towarowych Japonii można znaleźć […]